پاک کردن لکه روغن از روی کابینت آشپزخانه با ترفندهای خانگی

اگر اهل آشپزی و پخت و پز روزمره باشید، حتما این صحنه کلافه کننده را دیده اید: کابینت بغل گاز که زیر بارانی از قطره های ریز روغن سرخ کردنی، کدر، چسبناک و زرد شده است.

پاک کردن لکه روغن از روی کابینت یکی از سخت ترین کارهای نظافت آشپز خانه است. به خصوص اگر به موقع تمیز نشود و روزها و ماه ها همان جا بماند، کار تمیزکاری چندین برابر سخت تر می شود.

این ذرات چربی در واقع همان بخار و ترشحات ریز روغن هستند که موقع سرخ کردن سیب زمینی، کتلت یا ماهی در هوا پخش میشوند. این قطره ها روی درها، دستگیره ها و دیواره های کناری کابینت می نشینند.

اگر همان روزی که روغن پاشید دستمال بکشید، در چند ثانیه تمیز می شود. اما اگر چند هفته یا چند ماه به امان خدا رها شوند، چربی ها با گرد و غبار محیط ترکیب شده و به یک جرم سفت، مومی شکل و زرد تبدیل می شوند. این لکه ها با یک دستمال خیس ساده حتی تکان هم نمی خورند!

خبر خوش این است که برای چربی زدایی کابینت و برق انداختن آشپزخانه، اصلا نیازی به خرید مواد شوینده گران قیمت یا گازهای شیمیایی تند و خطرناک ندارید.

شما میتوانید بهترین پاک کننده طبیعی چربی کابینت را با همین موادی که در هر خانه ای پیدا می شود بسازید و تمام لکه ها را به راحتی نابود کنید.

تنها نکته طلایی این است که جنس کابینت خانه خود را بشناسید. ترکیبی که کابینت فلزی را مثل روز اول برق می اندازد، ممکن است ام دی اف (MDF) را باد کند یا روکش براق های گلاس را پر از خط و خش نماید.

در این راهنمای جامع یاد میگیرید که چطور چربیهای قدیمی و تازه را بدون کوچکترین آسیبی از روی انواع کابینتها پاک کنید.

پاک کردن لکه روغن از روی کابینت با چی؟ (4 فرمول ساده و دم دستی)

یک قانون همیشگی را در خانه داری آویزه گوش کنید: همیشه تمیز کاری را با ملایم ترین ماده شروع کنید و اگر لکه پاک نشد، پله به پله سراغ ترکیب های قوی تر بروید.

قبل از اینکه هر ماده ای را به تمام درهای کابینت بزنید، حتما مقدار کمی از آن را روی گوشه ای دنج و دور از چشم تست کنید. مثلا لبه پایینی و داخلی در کابینت را امتحان کنید تا خیالتان راحت شود که رنگ یا روکش آسیب نمی بیند. این 4 روش، امن ترین گزینه های پیش روی شما هستند:

1. محلول آب ولرم و مایع ظرفشویی، امن ترین راه ممکن

مایع ظرفشویی دقیقا برای شکستن ساختار چربی ساخته شده است. بنابراین برای تقریبا تمام مدل های کابینت، اولین و بی خطرترین انتخاب به حساب می آید.

1. یک کاسه آب ولرم آماده کنید. دقت کنید آب جوش و داغ نباشد تا چسب روکش کابینت شل نشود. چند قطره مایع ظرفشویی غلیظ داخل آن بریزید و خوب هم بزنید تا کف کند.
2. یک اسفنج نرم یا دستمال جادویی (میکروفایبر) را داخل کف بزنید. آب اضافه آن را طوری بچلانید که فقط نمدار باشد، نه اینکه آب از آن چکه کند.
3. اسفنج را با حرکات دایره ای و آرام روی لکه های چرب بکشید.
4. اگر چربی قدیمی است، اجازه دهید کف صابون 2 تا 3 دقیقه روی لکه بماند تا بافت سفت روغن نرم شود و بعد دوباره دستمال بکشید.
5. با یک دستمال تمیز نمدار دیگر، کفها را کامل پاک کنید. بلافاصله با یک پارچه نخی خشک، تمام سطح را کاملا خشک کنید تا رد آب نماند.

2. خمیر جوش شیرین، پاک کننده قوی چربی برای لکه های سمج و زرد

اگر روغن روی کابینت چسبناک و مثل موم سفت شده و مایع ظرفشویی حریفش نمیشود، جوش شیرین معجزه میکند.

2 قاشق غذا خوری جوش شیرین را با مقدار کمی آب مخلوط کنید تا خمیری غلیظ شبیه به ماست چکیده یا خمیر دندان به دست بیاید.

این خمیر را با نوک انگشت یا کاردک پلاستیکی نرم روی لکه های چرب و زرد بگذارید و اجازه دهید 5 تا 10 دقیقه بماند. جوش شیرین یک پاک کننده قوی چربی کابینت است که پیوند روغنی را در خود حل می کند.

سپس با یک ابر نرم و خیس، خمیر را بدون سایش محکم و به آرامی جمع کنید. این ترکیب یک پاک کننده کاملا طبیعی و بی خطر است، بو ندارد و به ریه آسیب نمیزند.

فقط حواستان باشد روی کابینتهای براق مثل های گلاس آن را محکم نمالید، چون دانه های ریز جوش شیرین ممکن است خطوط بسیار ریزی ایجاد کنند.

3. سرکه سفید رقیق شده با آب، برق انداختن کابینت بدون رد چربی

سرکه سفید یک چربی بر و ضد عفونی کننده فوق العاده است. اما چون خاصیت اسیدی دارد، هرگز نباید آن را به صورت خالص و غلیظ روی کابینت بزنید.

نصف لیوان سرکه سفید را با نصف لیوان آب ولرم مخلوط کنید. این ترکیب را روی دستمال تمیز اسپری کنید و هیچ وقت مستقیم روی چوب نپاشید.

سرکه علاوه بر بردن چربی، جرمهای چسبنده اطراف دستگیره ها را هم حل می کند و برای برق انداختن کابینت ام دی اف بسیار موثر است.

یک هشدار مهم: اگر کابینت شما چوب طبیعی، کلاسیک یا روکش وکیوم (ممبران) است، سرکه را باز هم رقیق تر کنید. هرگز نگذارید بیشتر از چند ثانیه روی سطح بماند، چرا که تماس طولانی اسید، لایه محافظ چوب را کدر و بی رنگ میکند.

4. شامپو فرش و دستمال میکروفایبر، تکنیک بدون رد و لکه آب

تمیز کردن کابینت ام دی اف با شامپو فرش یکی از راه هایی است که خیلی از افراد با تجربه برای خانه تکانی از آن استفاده می کنند.

مقداری شامپو فرش را در یک کاسه آب گرم حل کنید و حسابی هم بزنید تا کف زیادی بالا بیاید.

تنها از کف روی آب با یک دستمال میکروفایبر بردارید و روی کابینت بکشید. ویژگی عالی کف شامپو فرش این است که بدون خیس کردن بیش از حد چوب، چربیها را از سطح جدا میکند. بعد از پایان کار، بلافاصله با یک دستمال خشک، سطح را دستمال بکشید.

چطور چربی های قدیمی و سفت شده را بدون زحمت پاک کنیم؟

لکه های روغنی که ماه ها کنار گاز نشسته اند، با گرمای مداوم آشپزی پخته شده و لایه ای سخت تشکیل می دهند. سابیدن این جرم ها با زور بازو فقط دستتان را خسته کرده و به روکش کابینت آسیب میزند. راه حل اصولی، نرم کردن لکه با بخار و گرما است.

مراحل چهارگانه از بین بردن جرم های ضخیم و قدیمی

1. قدم اول – غبارروبی خشک: اول خاک و پرزهای روی کابینت را با یک دستمال نخی خشک پاک کنید تا حین تمیز کاری، دانه های گرد و غبار مثل سمباده عمل نکنند و خط نیندازند.
2. قدم دوم – کمپرس حوله داغ (نرم کردن چربی کهنه): یک حوله کوچک یا دستمال ضخیم را در آب کاملا داغ خیس کنید، آبش را خوب بگیرید و آن را حدود 5 دقیقه روی قسمت های چرب کابینت بگذارید. گرمای دستمال، روغن چسبنده و سفت را شل میکند.
3. قدم سوم – زدن شوینده ملایم: حالا که بافت چربی وا رفته، بلافاصله خمیر جوش شیرین یا اسفنج کفی مایع ظرفشویی را روی آن بگذارید و با حرکات دایره ای، جرم ها را جدا کنید.
4. قدم چهارم – خشک کردن سریع: با یک دستمال نمدار تمیز شوینده را بردارید و فورا با دستمال دوم خشک کنید. فراموش نکنید نفوذ آب به درزها، دشمن اصلی کابینت ام دی اف است.

اگر با 1 بار انجام دادن تمام لکه ها پاک نشد، این فرآیند را دوباره تکرار کنید.

اگر کابینت سفیدتان بعد از پاک شدن روغن هنوز رد زردی داشت، با دستمالی که با چند قطره سرکه سفید مرطوب شده روی آن بکشید تا زردی محو شود.

چند ترفند خانگی و تجربی برای لکه های سبک

آب برنج ولرم: نشاسته موجود در آب حاصل از خیساندن برنج (بدون نمک)، قدرت بالایی در چربی زدایی سبک دارد. دستمال را با آن مرطوب کنید، روی لکه بکشید و سپس حتما با آب تمیز پاک و خشک کنید تا نشاسته روی سطح کدر نماند.

چای کیسه ای مرطوب: اگر کابینتهای چوبی قهوه ای و تیره دارید، مالیدن چای کیسه ای خنک شده و مرطوب به دلیل داشتن ماده تانن، هم چربی را حل میکند و هم رنگ کدر چوب را زنده نشان میدهد.

چند قطره وازلین یا روغن زیتون: برای کابینت های چوبی که بعد از شستشو خشک و بی رمق شده اند، مالیدن 2 قطره روغن روی پنبه و کشیدن آرام روی چوب، مثل یک پولیش طبیعی عمل می کند.

روش اختصاصی پاک کردن لکه روغن با توجه به جنس کابینت

بزرگ ترین اشتباه در خانه داری این است که یک ماده را برداریم و به همه جا بزنیم! هر جنس کابینت نقطه ضعف خاص خودش را دارد:

1. تمیز کردن کابینت ام دی اف سفید و مات (MDF)

ام دی اف در واقع خرده چوب های فشرده است که روکشی پلاستیکی و ضد آب دارد. این روکش جلوی نفوذ آب را میگیرد، اما لبه ها، درز نوارها و سوراخ های پیچ ها به شدت آسیب پذیر هستند.

اگر آب به مغز چوب برسد، باد میکند و غیر قابل تعمیر میشود. برای تمیز کاری اصولی نکات زیر را رعایت کنید:

• همیشه دستمال تمیزکاری را محکم بچلانید تا فقط نمدار باشد، نه چکه چکه کنان!
• بهترین پاک کننده برای این نوع کابینت، کف مایع ظرفشویی و خمیر نرم جوش شیرین است.
• تمیز کردن کابینت ام دی اف با سرکه هم جواب میدهد، به شرطی که نصف به نصف با آب مخلوط شده و فورا خشک شود.
• هرگز از تینر، استون، الکل صنعتی یا لوله بازکن استفاده نکنید، چون روکش چوب را مات، پوسته پوسته و کدر میکنند.
• برای پاک کردن زردی کابینت ام دی اف سفید: خمیر جوش شیرین بهترین گزینه است و زردی چربی را به راحتی بیرون میکشد. برای کابینتهای رنگ تیره و قهوه ای نیز همین روشها مناسب است.
• برق انداختن کابینت ام دی اف مات: بعد از پاک شدن چربی، سطح را با دستمال میکروفایبر کاملا خشک پاک کنید. اگر حس کردید سطح مات کدر شده، 2 قطره روغن بچه یا روغن زیتون را روی پنبه بزنید، خیلی آرام روی سطح بمالید و سریع با دستمال خشک رد آن را محو نمایید.

2. کابینت های گلاس (براق و آینه ای)

کابینت های های گلاس ظاهری مدرن و زیبا دارند، اما مثل شیشه حساس هستند و کوچکترین فشار ناخن یا اسکاچ زبر، رویشان خط می اندازد.

• فقط و فقط از دستمال جادویی و میکروفایبر کاملا لطیف استفاده کنید. دور اسکاچ، سیم و حتی دستمالهای پرزدار را خط بکشید.
• برای از بین بردن چربی روی کابینت های گلاس، چند قطره مایع ظرفشویی در آب ولرم یا مخلوط مساوی سرکه سفید و آب بهترین گزینه است.
• دستمال را بدون فشار زیاد و فقط در 1 جهت، مثلا از بالا به پایین بکشید.
• در پایان حتما با یک دستمال خشک تمیز، رد قطرات آب و انگشت را بگیرید تا سطح مثل آینه بدرخشد.

3. کابینت های مات و روکش پی وی سی (PVC)

کابینت های مات چربی را بیشتر در خود نشان میدهند و لکه ها روی آنها هاله ای زشت ایجاد میکنند:

• از خمیر جوش شیرین بدون سایش استفاده کنید و بگذارید بماند تا خودش چربی را نرم کند.
• بعد از تمیزکاری، سطح را با یک دستمال نخی خشک پاک کنید تا رنگ مات آن یکدست شود.
• از هیچ ماده براق کننده ای روی کابینت مات استفاده نکنید، چون این کابینتها قرار نیست برق بزنند و در صورت استفاده دو رنگ میشوند.

4. کابینت های تمام چوب و روکش طبیعی چوب

چوب طبیعی گران قیمت ترین جنس کابینت است و نسبت به آب و اسید حساسیت زیادی دارد. برای چوب طبیعی، اسفنج را فقط به کف مایع ظرفشویی آغشته کرده، خیلی سریع روی چربی بکشید و در کمتر از چند ثانیه با دستمال خشک، آب و نم را پاک کنید.

سرکه را برای چوب طبیعی اصلا پیشنهاد نمیکنیم. اگر بعد از نظافت، چوب کدر و خشک به نظر رسید، کمی پارافین مایع یا روغن زیتون طبیعی روی پنبه بریزید و روی بافت چوب بمالید تا جلای روز اولش را باز یابد.

5. برق انداختن کابینت فلزی

کابینتهای فلزی (گالوانیزه یا آلومینیومی) جان سخت تر از ام دی اف هستند. برای لکه های چربی بسیار کهنه آنها حتی میتوانید از یک دستمال آغشته به کمی الکل سفید طبی (70 درصد) استفاده کنید تا چربی ها سریع آب شوند.

برای برق انداختن کابینت فلزی، بعد از پاک کردن روغن، 2 قطره پارافین مایع بهداشتی یا روغن بچه را روی دستمال تمیز ریخته و روی ورق فلز بکشید. این کار فلز را براق کرده و یک لایه محافظ در برابر رطوبت ایجاد میکند.

بزرگ ترین دشمن فلز، رطوبت است! اگر لولاها و لبه های در کابینت فلزی خوب خشک نشوند، بعد از مدتی زنگ میزنند و خراب میشوند.

از بین بردن چربی روی کاشی و سرامیک کنار گاز

کاشی و سرامیک مقاومت بسیار بیشتری نسبت به چوب دارند. برای پاک کردن چربی روی کاشی کنار گاز:

• میتوانید مخلوط سرکه و آب گرم را مستقیم روی کاشی اسپری کنید، 2 دقیقه صبر کنید و با اسفنج بشویید.
• برای درزها و دوغاب بین کاشی ها که جرم روغن گرفته، یک مسواک کهنه را در کف مایع ظرفشویی یا خمیر جوش شیرین بزنید و روی درزها بکشید.
• اگر کاشی شما مات یا برجسته است، از سیم ظرفشویی فلزی استفاده نکنید تا لعاب آن آسیب نبیند.

این اشتباهات رایج کابینت شما را از بین می برند!

• استفاده از سیم ظرفشویی و اسکاچ زبر: این وسایل لعاب و روکش ملامینه یا رنگ کابینت را میتراشند و خطوطی می اندازند که هرگز پاک نمیشوند.
• تینر، استون و الکل صنعتی: این مواد شیمیایی حلال رنگ هستند و به محض برخورد، روکش کابینت را آب کرده و لکه ای کدر و سوخته باقی می گذارند.
• اسپری کردن مستقیم مایعات روی درهای کابینت: هیچ وقت آب یا پاک کننده را مستقیم به در کابینت اسپری نکنید! مایع شره میکند، وارد درز پایینی و نوار PVC میشود و چوب از داخل پف میکند و باد میزند. همیشه مایع را روی دستمال بزنید.
• ساییدن با خمیر دندان های سفید کننده: این خمیر دندان ها ذرات زبر دارند و روکش های گلاس را کدر و مات میکنند.
• خشک نکردن رطوبت: خیس ماندن لبه های ام دی اف مساوی با باد کردن آن، روی های گلاس مساوی با لک قطره آب و روی فلز مساوی با زنگ زدگی است.
• استفاده از آب اکسیژنه روی کابینت های رنگی و تیره: آب اکسیژنه خاصیت رنگ بری دارد و ممکن است رنگ کابینت تیره را بور کند. این ماده فقط برای کابینتهای کاملا سفید مجاز است.

چطور جلوی چرب شدن دوباره کابینت ها را بگیریم؟

با رعایت این چند نکته ساده، دیگر نیازی به ساعت ها جنگیدن با چربی های کهنه نخواهید داشت:

• فیلتر هود را مرتب بشویید: هود خط مقدم مبارزه با چربی است. اگر توری فلزی هود با روغن پر شده باشد، هوا را نمیکشد و بخارات چرب مستقیما روی کابینتها مینشینند. ماهی 1 بار فیلتر را در آب داغ و مایع ظرفشویی بخوابانید تا باز شود.
• دستمال کشی سریع بعد از هر آشپزی: هفته ای 1 بار، فقط 2 دقیقه وقت بگذارید و با دستمال نمدار دور گاز را تمیز کنید. پاک کردن قطره روغنی که 2 روز پیش پاشیده 5 ثانیه طول میکشد، اما پاک کردن همان قطره بعد از 3 ماه، انرژی زیادی از شما میگیرد.
• استفاده از توری محافظ روی ماهیتابه: هنگام سرخ کردن غذا، یک توری فلزی روغن گیر روی تابه بگذارید تا جلوی پاشیدن 90 درصد قطرات روغن به اطراف گرفته شود.
• دست خیس و روغنی را به در کابینت نزنید: هنگام آشپزی همیشه یک دستمال کنار دستتان داشته باشید تا رد انگشتان چرب روی دستگیره ها و لبه های در کابینت جا خوش نکند.

پاسخ به سوالات متداول

آیا سرکه سفید به کابینت ام دی اف آسیب میزند؟

سرکه اگر خالص و غلیظ باشد و زیاد روی چوب بماند، ممکن است روکش را کدر کند. اما اگر آن را مساوی با آب ولرم رقیق کنید، روی دستمال بزنید و بعد از کار سریع سطح را خشک کنید، هیچ خطری برای ام دی اف ندارد و اتفاقا چربی زدای فوق العاده ای است.

بهترین ماده برای تمیز کردن کابینت سفید چرب شده چیست که زرد نشود؟

بهترین راهکار خانگی، ترکیب جوش شیرین با کمی آب است تا حالتی خمیری پیدا کند. این خمیر نه تنها چربی را در خود حل میکند، بلکه زردی حاصل از دود و روغن را هم از بین می برد بدون اینکه روی چوب سفید خط بیندازد.

اگر جای لکه روغن کهنه بعد از تمیزکاری باز هم پاک نشد چه کنیم؟

این یعنی چربی به منافذ روکش نفوذ کرده است. یک حوله داغ روی لکه بگذارید تا گرما چربی عمقی را نرم کند، سپس با خمیر جوش شیرین و چند قطره سرکه رقیق آن را تمیز کرده و سریع خشک کنید.

برای برق انداختن کابینت ام دی اف چه کار کنیم؟

بعد از پاک کردن کامل لکه های چربی، یک دستمال نانو یا میکروفایبر کاملا خشک را با حرکات یکنواخت روی درها بکشید. برای کابینت های براق میتوانید از اسپری های براق کننده و پولیش ام دی اف موجود در بازار هم استفاده کنید، ولی برای کابینت مات هرگز از براق کننده استفاده نکنید.

اگر رنگ روغن ساختمانی روی کابینت ریخت چطور تمیزش کنیم؟

اگر رنگ تازه است، فورا با کف مایع ظرفشویی و پارچه نرم پاک میشود. اما اگر خشک شده، پنبه ای را به چند قطره روغن زیتون یا پارافین آغشته کنید و روی رنگ بگذارید تا بافت آن را نرم کند، سپس با کاردک پلاستیکی آرام آن را بردارید. به هیچ وجه از تینر یا استون استفاده نکنید، چون روکش ام دی اف را ذوب میکند.

در این راهنما یاد گرفتیم که پاک کردن لکه روغن از روی کابینت با ساده ترین موادی که در هر خانه ای پیدا می شود، چقدر راحت و بی دردسر است. اگر این روشها به تمیزی و درخشش آشپزخانه شما کمک کرد، این مطلب را برای دوستان و آشنایانتان هم بفرستید تا آنها هم از زحمت پاک کردن چربی های سمج خلاص شوند.

در ادامه پیشنهاد میکنیم مطلب ” 10 نقطه بسیار کثیف در خانه که جارو برقی کشیدن آن ها را فراموش می کنید ” را هم مطالعه کنید.